Het Grote Fietsbedrog: waarom Nederland als fietsland plotseling tot de slechtste van Europa behoort

De harde realiteit van ons fietsparadijs

We kloppen onszelf graag op de borst als het ultieme fietsland. Nergens ter wereld zie je zoveel fietsen, en onze infrastructuur wordt wereldwijd geroemd.

Toch blijkt uit het grootschalige ‘State of the Nation’-onderzoek van Shimano, waarvoor 25.000 Europeanen werden ondervraagd, een beeld dat totaal niet strookt met onze zelfingenomen perceptie. Nederland scoort dramatisch laag op cruciale punten, en dat is een wake-upcall van jewelste.

{{ trans('customs.newsletter_signup.responsemsg') }}

{{ trans('customs.buttons.signup') }}

Vul een geldig emailadres in. {{ errors . email[0] }}

De cijfers liegen niet. Op het gebied van ervaren vooruitgang in fietsfaciliteiten bungelen we beschamend onderaan de Europese ranglijst, op de derde plek van onderen. Slechts 36% van de Nederlanders vindt dat de infrastructuur het afgelopen jaar is verbeterd. Het lijkt erop dat ons succes ons in de weg zit: we zijn gewend geraakt aan de hoge standaard, waardoor stilstand voelt als achteruitgang.

Alarmbellen voor de veiligheid van onze kinderen

Nog verontrustender is de perceptie over de veiligheid van de jongste fietsers. We denken misschien dat kinderen hier veilig over straat kunnen, maar de ondervraagden zijn het daar totaal niet mee eens. Nederland heeft een van de meest negatieve scores in heel Europa als het gaat om de veiligheid van kinderen op de fiets. Slechts 24% gelooft dat het veiliger is geworden.

Deze wijdverbreide bezorgdheid is direct te linken aan herkenbare problemen. De fietspaden worden steeds voller en de opkomst van snelle, zware ‘fatbikes’ en andere elektrische snelheidsduivels creëert een gevoel van onveiligheid. Als kinderen zich niet meer veilig voelen, verliezen we een hele generatie aan toekomstige fietsliefhebbers.

De frustratie van fietsonderhoud nekt miljoenen

Dan is er nog een enorm, structureel probleem dat miljoenen fietsers raakt: onderhoud. Het onderzoek onthult dat maar liefst 121 miljoen Europeanen minder fietsen puur vanwege problemen met reparatie en onderhoud. En ja, ook in Nederland is dit een gigantisch knelpunt. Meer dan een derde van de Nederlandse fietsers ervaart hierin serieuze belemmeringen.

Vooral jongeren tussen de 18 en 24 jaar zijn de dupe. Hoge kosten, een gebrek aan fietsenmakers in de buurt of ongunstige openingstijden zorgen ervoor dat ze de fiets laten staan. Bijna de helft van de Europeanen die een fiets bezitten, heeft hier problemen mee. Voor velen is de frustratie zo groot dat ze minder gaan fietsen, of zelfs helemaal stoppen.

Een dringende wake-upcall voor de toekomst

Ties van Dijk, expert bij Shimano Europe, noemt het rapport terecht “een wake-upcall voor iedereen die zich bekommert om de toekomst van het fietsen”. Hij benadrukt dat goede infrastructuur alleen niet genoeg is. We zien miljoenen mensen die wel wíllen fietsen, maar worden afgeschrikt door barrières die er niet zouden moeten zijn.

Zijn boodschap is helder: als we het niet makkelijker maken om een fiets te onderhouden en het voor de volgende generatie niet veiliger maken, riskeren we een dalende deelname. En dat juist op een moment dat de samenleving duurzame en actieve mobiliteit het hardst nodig heeft. De status van ‘fietsland’ is geen garantie voor de toekomst; het is iets waar we elke dag voor moeten blijven vechten.