Je herkent het vast: wat voor jou als wielervolger een abc’tje is, is voor je vriendin (of vriend) abracadabra. Ik behandel iedere week een vraag die mijn vriendin aan mij stelde terwijl ze niet geheel vrijwillig meekeek naar de koers. Deze keer: wat is stoempen?
Een rood kringeltje
Ik typte net het woord stoempen hierboven – en nu weer – en in mijn Word-document verschijnt er een rood kringeltje onder. Ik vind mijn vriendin leuker dan een tekstverwerkingsprogramma, maar dát hebben ze wel gemeen. Ook mijn vriendin kent het woord stoempen niet.
Nou ja, ze kent het wel, maar de betekenis is haar niet helemaal duidelijk heb ik het idee. Inmiddels heeft ze het talloze keren voorbij horen komen als ze ongeïnteresseerd naast me op de bank zit. Ze vindt het een grappig woord – en dat is het ook.
Ganna, Pogacar en stoempen
Daarom gooit ze ‘m er af en toe in. Dan maakt het niet uit of Filippo Ganna schitterend op z’n fiets zit tijdens een tijdrit of dat Tadej Pogacar freewheelend naar weer een zege rijdt. “Zo, die is lekker aan het stoempen”, kan het in die situaties maar zo klinken.
Wij weten dat deze twee voorbeelden niks met stoempen te maken heeft. Maar het dwong me wel eens na te denken over wat stoempen dan wél precies is.
De zoektocht naar de betekenis van schonkigheid
Als ik iemand op een racefiets zie rijden, kan ik je zo zeggen of het stoempen is of gewoon fietsen. Maar als ik echt moet bedenken wat er in het woordenboek achter stoempen zou moeten staan… Lastig. De taalwebsite encyclo.nl (what’s in a name) komt met: schonkig fietsen.
Ik heb geen idee wat schonkig is, maar: ja, het klopt! Schonkig fietsen. Als m’n vriendin binnenkort weer iemand onterecht een stoemper noemt, zal ik reageren met: “O ja, vind je dit schonkig fietsen?” Ik ben nu al benieuwd naar de blik op haar gezicht.