Materiaal

Schakelt je fiets niet meer soepel? In 4 stappen stel je zelf je achterderailleur perfect af

Dat ratelende geluid, een ketting die niet op het juiste tandwiel wil springen, of erger nog: een ketting die over je grootste tandwiel heen schiet en tussen de cassette en je dure wiel vastslaat. Een slecht afgestelde achterderailleur is de nummer één frustratie van elke fietser en kan je rit flink verpesten.

Een man met monteurshandschoenen stelt met een schroevendraaier een stelschroef af op de achterderailleur van een racefiets die in een montagestandaard hangt, als onderdeel van fietsonderhoud.

De gedachte om zelf aan de derailleur te sleutelen schrikt veel mensen af. Het lijkt een complex samenspel van schroefjes en kabels dat alleen de fietsenmaker begrijpt. Maar de realiteit is dat het basisafstellen verrassend logisch is en je het met een paar simpele stappen zelf kunt doen. In dit artikel leggen we je uit hoe je die frustratie oplost en weer geniet van een fluisterstil schakelende fiets.

Dit heb je nodig: een schroevendraaier en een beetje geduld

Voor deze klus hoef je geen dure gereedschapskist aan te schaffen. Het enige dat je nodig hebt, is een kleine kruiskop- of platte schroevendraaier (afhankelijk van je derailleur), eventueel een inbussleutel voor de kabelspanning en, heel belangrijk, een fietsstandaard.

Je achterwiel moet vrij kunnen draaien om de afstelling te controleren. Heb je geen standaard, vraag dan iemand om het achterwiel voor je op te tillen.

De afstelling draait om drie hoofdzaken: de begrenzing (de uiterste standen), de kabelspanning en de B-schroef (de afstand tussen het derailleurwieltje en de cassette). We gaan ze stap voor stap bij langs.

Stap 1: De H-begrenzer (High Limit) afstellen

Deze stap zorgt ervoor dat de ketting niet van je kleinste tandwiel afloopt. Schakel je ketting naar het kleinste tandwiel achter en het grootste blad voor. Draai nu aan de pedalen en kijk goed naar de achterkant van de cassette. Het bovenste derailleurwieltje moet exact recht onder het kleinste tandwiel staan.

Is dit niet het geval? Zoek de schroef met de 'H' erop (van High gear/kleinste tandwiel). Draai de schroef voorzichtig met de klok mee om de derailleur naar het wiel toe te bewegen, en tegen de klok in om hem van het wiel af te bewegen, totdat hij perfect in lijn staat.

Stap 2: De L-begrenzer (Low Limit) afstellen

Dit is de belangrijkste veiligheidsstap. Het voorkomt dat de ketting over het grootste tandwiel schiet en tussen de cassette en je spaken vastslaat, wat tot grote schade kan leiden. Schakel je ketting naar het grootste tandwiel achter (de lichtste versnelling) en het kleinste blad voor.

Kijk weer vanaf de achterkant. Het bovenste derailleurwieltje moet recht onder het grootste tandwiel staan. Gebruik de schroef met de 'L' erop (Low gear/grootste tandwiel). Draai de schroef met de klok mee om de derailleur van het wiel af te bewegen, en tegen de klok in om hem ernaartoe te bewegen, totdat de uitlijning perfect is.

Stap 3: De kabelspanning finetunen

Nu de uiterste grenzen zijn ingesteld, is het tijd om het schakelen zelf soepel te maken. Draai aan de pedalen en schakel één versnelling lichter (naar een groter tandwiel). Springt de ketting niet of aarzelt hij? Dan staat de kabel te slap. Draai de 'barrel adjuster' (de stelschroef waar de kabel de derailleur of shifter ingaat) een klein stukje tegen de klok in om de spanning te verhogen.

Schakelt de ketting te ver door of hoor je een constant geratel? Dan staat de kabel te strak. Draai de barrel adjuster een stukje met de klok mee om de spanning te verlagen. Herhaal dit proces door alle versnellingen heen en terug totdat het schakelen in beide richtingen soepel en stil verloopt.

Stap 4: De B-schroef controleren (Optioneel)

De B-schroef bepaalt de verticale afstand tussen het bovenste derailleurwieltje en de grootste tandwielen van de cassette. Schakel naar het grootste tandwiel achter en het kleinste blad voor.

De afstand tussen de tanden van het derailleurwieltje en de cassette moet ongeveer 5 tot 6 millimeter zijn. Is de afstand te klein en raakt het wieltje de cassette? Draai de B-schroef (die tegen het frame duwt) met de klok mee om de afstand te vergroten.