Je zit straks op de bank naar de Tour de France te kijken. De renners zwoegen op de Tourmalet of op Alpe d'Huez in de volle zon. Vrijwel allemaal hebben ze de rits van hun wielershirt volledig openstaan.
Wat direct opvalt is de blote borstkas. Nergens is een zweetshirt te bekennen. Het ziet er heroïsch uit en je vraagt je af of jij dat extra kledinglaagje tijdens je volgende zondagsritje ook beter in de kast kunt laten liggen. Het antwoord is voor negen van de tien wielertoeristen een volmondig nee.
De functie van een zweetshirt in de zomer
In de winter trek je een ondershirt aan om de kou buiten te houden en je lichaam warm te isoleren. Zodra het kwik ruim boven de twintig graden uitkomt, heeft een baselayer een compleet ander doel. Moderne zomerse ondershirts zijn gemaakt van flinterdunne materialen met een open mesh structuur. Deze gaatjesstof werkt als een soort transportband voor je transpiratie.
Het zweet wordt direct van je huid opgenomen en naar de buitenkant van je fietsshirt verplaatst. Omdat de rijwind daar zorgt voor verdamping, ontstaat er een verkoelend effect op je lichaam. Een bijkomend voordeel is dat je buitenste wielershirt veel minder snel als een natte dweil aan je buik en rug blijft vastplakken.
Waarom de Tourrenners dit ondershirt toch thuislaten
Als zo'n zweetshirt zo goed werkt, waarom zie je toprenners er dan niet altijd mee fietsen? Dat heeft alles te maken met extreme inspanningen en omstandigheden. Wanneer profs met dertig graden of meer een steile col op rijden, zakt hun snelheid aanzienlijk. De verkoelende rijwind valt op dat moment grotendeels weg. Onder die extreme omstandigheden voelt elk extra laagje stof als te veel.
Profs willen op zulke beklimmingen maximale directe koeling op de blote huid. Daarnaast speelt gewichtsbesparing in de hoofden van wielrenners soms een minimale rol. Voor de aerodynamica hoeven ze het overigens niet te laten, want er bestaan tegenwoordig razendsnelle aero ondershirts die de luchtstroom rond het lichaam juist bevorderen.
Jouw fietskleding plakt en schuurt zonder extra laag
Voor de gemiddelde amateurwielrenner ligt de situatie echt anders. Wij rijden over het algemeen minder hard en leveren niet urenlang het extreme wattage van een prof. Zonder zweetshirt krijg je op de racefiets al snel te maken met oncomfortabele bijwerkingen. De strakke bretels van je fietsbroek gaan schuren over je blote huid, wat na verloop van tijd knap pijnlijk wordt.
Daarnaast raakt je gewone fietsshirt zonder vochtafdrijvende onderlaag volledig doorweekt. Zodra je bovenop de top van een heuvel bent en aan de afdaling begint, koelt dat natte shirt door de snelle rijwind razendsnel af. Je vat dan verrassend snel kou, zelfs op een warme zomerdag.
Comfort wint het van de blote borstkas
Voor je volgende rit in de brandende zon kun je dat extra kledingstuk dus maar beter gewoon aantrekken. Zorg er uiteraard wel voor dat je een specifiek zomershirtje met open structuur kiest. De dikkere varianten met lange mouwen bewaar je lekker voor de herfst. Het comfort van een drogere huid en het voorkomen van schuurplekken weegt ruimschoots op tegen de illusie van tijdswinst of een proflook met open rits.