Klotsend geluid in je wielen? Waarom onzichtbaar waswater je racefiets levensgevaarlijk laat trillen

We steken kapitalen in de aanschaf van hoge, aerodynamische carbon wielen om de luchtweerstand te doorbreken en seconden van onze records af te snoepen. Na een rit door de regen of een grondige wasbeurt in de tuin zetten we de fiets glimmend schoon weer in de schuur.

Wat vrijwel geen enkele fietser zich op dat moment realiseert, is dat die prachtige hoge velgen zich zojuist gedragen hebben als twee gigantische, holle emmers. Er is water naar binnen gesijpeld dat nergens meer naartoe kan. Dit ogenschijnlijk onschuldige restje waswater vormt tijdens je volgende fietstocht een ronduit angstaanjagend mechanisch risico.

De holle klankkast van je dure wielen

Om te snappen hoe dat water in je wielen belandt, moet je naar de constructie van een aerodynamische velg kijken. Tussen het velgbed waar je band op ligt en de binnenste rand waar de spaken naar buiten komen, bevindt zich een enorme holle ruimte.

Tijdens het wassen met een tuinslang of rijden in de regen sijpelt het water ongemerkt langs de kleine openingen van de spaaknippels deze holle kamer in. Omdat carbon geen vocht absorbeert, verzamelt dit water zich al snel tot een flink plasje op het allerlaagste punt van je wielen.

Een geblokkeerde ontsnappingsroute

Wielbouwers zijn zich terdege bewust van dit natte probleem. Ze boren daarom een of soms twee piepkleine afwateringsgaatjes in de zijkant van de velgwand om het water door de middelpuntvliedende kracht naar buiten te slingeren.

Hier gaat het in de praktijk echter gigantisch vaak mis. Deze gaatjes raken razendsnel verstopt met opgedroogd modder of straatvuil. Erger nog, bij het plakken van tubeless velglint of het monteren van wielerstickers plakken veel fietsers dit essentiële gaatje in al hun onwetendheid volledig dicht. Het water zit daardoor als een rat in de val.

Levensgevaarlijke onbalans door middelpuntvliedende kracht

Zolang je langzaam fietst in de polder merk je hier nauwelijks iets van en hoor je hooguit een zacht klotsend geluid bij het stoplicht. Het absolute en levensgevaarlijke doemscenario voltrekt zich pas wanneer je de bergen in trekt of een viaduct afknalt.

Boven de vijftig kilometer per uur klotst het water niet meer, maar wordt het door de extreme middelpuntvliedende kracht als één massief blok water muurvast tegen de buitenwand van de velg geperst. Je voorwiel heeft plotseling een enorm zwaar, roterend anker op één specifieke plek gekregen.

Deze brute onbalans veroorzaakt de gevreesde 'speed wobble'. Je stuur begint uit het niets onhoudbaar hard heen en weer te slaan, waardoor je de controle verliest en vrijwel zeker zwaar ten val komt.

De simpele slinger voor een geruisloze rit

Het voorkomen van deze angstaanjagende trilling is gelukkig volkomen gratis en vereist slechts een minuutje van je tijd. Pak de fiets na een wasbeurt altijd even bij het stuur en het zadel op en schud hem zachtjes heen en weer. Hoor je een klotsend geluid, zoek dan direct de zijkant van je velgen af naar dat kleine afwateringsgaatje en prik het voorzichtig open met een naald.

Haal vervolgens je wiel uit de fiets, houd het verticaal voor je en geef het een langzame slinger. Je zult zien dat het opgesloten water nu als een tuinsproeier naar buiten vliegt. Zodra het wiel helemaal leeg is, kun je weer met een honderd procent gebalanceerd voorwiel beginnen aan je snelle afdalingen.