Iedere fietser met tubeless banden herkent het probleem: de band verliest na een paar maanden plotseling veel sneller lucht. De vloeibare latex aan de binnenkant is opgedroogd en moet worden bijgevuld om de band weer luchtdicht te maken.
Uit gemak pakken veel wielrenners blindelings het eerste het beste flesje sealant dat nog in de schuur staat om dit via het ventiel naar binnen te spuiten. Wat de meesten echter niet weten, is dat het mengen van twee verschillende merken vloeistof direct leidt tot een catastrofale chemische reactie in je peperdure wiel.
De verdampte bescherming aan de binnenkant
Om dit mechanische drama te begrijpen, moeten we in de levenscyclus van tubeless sealant duiken. Deze vloeistof bestaat uit kleine deeltjes die in een oplosmiddel zweven. Na een maand of vier tot zes verdampt dit oplosmiddel door de microscopische poriën van je fietsband. Er blijft dan alleen een dun en opgedroogd laagje rubber aan de binnenkant van je buitenband achter.
Op dat moment heeft de band geen enkele bescherming meer tegen nieuwe lekken en moet je daadwerkelijk verse vloeistof toevoegen. De reflex om gewoon een flesje uit de schuur leeg te knijpen is dus logisch, maar chemisch gezien uiterst riskant.
Een destructieve cocktail van verschillende merken
De fatale fout ontstaat doordat vrijwel elk merk een compleet andere scheikundige formule hanteert. Sommige fabrikanten gebruiken een basis van natuurlijke latex, terwijl andere merken zweren bij synthetische vloeistoffen of toevoegingen met ammoniak.
Zodra je een nieuw merk vloeistof in een band spuit waar nog opgedroogde resten of plassen van een andere formule in liggen, gaan deze stoffen onmiddellijk met elkaar in gevecht. In plaats van vreedzaam te mengen, reageren de vloeistoffen op elkaar en gaan ze direct schiften. Het mengsel stolt binnen een paar seconden tot een harde en massieve klomp.
De geboorte van het beruchte latexmonster
Wanneer je met deze gestolde cocktail de weg op gaat, voel je de gevolgen direct. De harde klomp rubber nestelt zich niet meer over de wanden van de band, maar begint vrij in de rondte te rollen. In de werkplaats wordt deze bizarre, massieve stuiterbal ook wel het latexmonster genoemd.
Zodra je snelheid maakt, slingert deze zware bal van soms wel vijftig gram door de middelpuntvliedende kracht genadeloos tegen de binnenkant van je buitenband. Je voorwiel raakt hierdoor totaal uit balans. Je voelt bij iedere wielomwenteling een zware, ritmische tik in je stuur en de fiets begint op hoge snelheid gevaarlijk te hobbelen.
De enige veilige methode voor het bijvullen
Het voorkomen van zo'n stuiterend wiel vereist een uiterst strikte regel in je fietsonderhoud. Je mag tubeless banden uitsluitend bijvullen met exact hetzelfde merk en type vloeistof als je er oorspronkelijk in hebt gespoten. Wil je toch overstappen op een ander merk omdat dit toevallig in de aanbieding was?
Dan zit er niets anders op dan de buitenband volledig van de velg te halen. Je moet de binnenkant van de band en de velg helemaal uitschrobben met een borstel en heet water totdat alle oude resten volledig zijn weggespoeld. Pas als het rubber weer kaal en droog is, mag je de nieuwe vloeistof veilig toevoegen en ben je gegarandeerd van een perfect gebalanceerde, geruisloze rit.