De kettingchecker: het belangrijkste gereedschap in coronatijd
Het goed onderhouden van je fiets is in normale tijden al belangrijk, maar de coronapandemie maakt dat je nog iets zuiniger met je fiets om moet gaan. Onze redacteur vertelt waarom en vertelt ook hoe een heel simpel stukje gereedschap daar bij kan helpen.
Wie regelmatig op de fiets zit, zal het ongetwijfeld opgevallen zijn: het stikt van de fietsers op 's lands wegen. Dankzij de coronapandemie hebben heel veel Nederlanders de wielersport ontdekt. Prachtige ontwikkeling natuurlijk, maar het heeft wel een kleine keerzijde.
En die keerzijde is schaarste. Veel fietsenmakers zijn zo goed als uitverkocht en op Markplaats rijzen de prijzen van tweedehands racefietsen en mountainbikes de pan uit (tip: heb je nog een tweedehands fiets in de schuur staan, dit is het moment om hem te verkopen!). De levertijden voor nieuwe fietsen zijn ook flink opgelopen en dat geldt ook voor onderdelen.
Dus iets simpels als een cassette of derailleurwieltjes kan zomaar uitverkocht zijn. Daar kwam ik zelf achter toen ik deze week naar de fietsenmaker in de buurt ging. Hij vertelde dat er op sommige onderdelen een levertijd van 53 weken zit. Dat is inderdaad meer dan een jaar en mooi balen wanneer je net die ene cassette nodig hebt.
Gelukkig is er nog altijd een groot aantal online aanbieders, maar ook daar is de voorraad niet gelimiteerd. En de prijzen zijn ook aardig opgelopen. In januari kocht ik bij een grote Nederlandse webshop onder meer een doodeenvoudige Shimano 105 cassette. Die kostte toen €47,95. Nu begin juni moet je €59,95 neertellen voor precies dezelfde cassette.
Hulp in bange dagen: de kettingchecker
Gelukkig is er een goedkope (en duurzame) oplossing: de kettingchecker. Daarmee meet je de mate van slijtage van je ketting. Dankzij vuil en zand is de ketting namelijk het eerste onderdeel van je aandrijflijn dat gaat slijten. Er ontstaat ruimte tussen de schakels en de rollen waardoor je ketting heel langzaam wat langer wordt. Vervolgens slijten de cassette, derailleurwieltjes en ook de voorbladen in op de langere en versleten ketting.
Heel simpel gezegd: een versleten ketting zorgt er uiteindelijk dat de rest van de aandrijflijn verslijt en wanneer je er te lang mee rond blijft rijden, moet je de rest na een tijdje ook vervangen. Het is dus belangrijk om de ketting op het juiste moment (wanneer hij nog net niet versleten is) te vervangen. Maar hoe zie je wanneer dat moment aangebroken is?
Je raadt het al, daar is de kettingchecker voor. Zoals je ziet leg je de checker op de ketting en valt één van de uitsteeksels tussen de schakels. Er staan twee indicaties op: 0,75 en 1,0. Wanneer de uitsteeksel met 1,0 helemaal verdwijnt tussen de schakels, is je ketting 100% versleten. Bij 0,75 is je ketting voor 75% procent versleten. In theorie ben je in het laatste geval nog net op tijd met vervangen, maar de praktijk heeft mij geleerd om de ketting net iets eerder te vervangen (zeker met de moderne 11 en 12-speed groepsets). Zoals je op de foto ziet kan mijn ketting nog even mee, maar moet ik niet te lang meer wachten met de aanschaf van een nieuwe.
Want wanneer je dat vervangen iets eerder doet, zul je zien dat je cassette meerdere kettingen meegaat. Gezien de stijgende prijzen en beperkte beschikbaarheid van cassettes, loont het dus om je ketting regelmatig te controleren en op tijd te vervangen. Nagenoeg elk onderdelenmerk en elke fietsenwinkel heeft wel een kettingchecker in het assortiment en meestal kosten ze nog geen €10. Een investering die zichzelf snel terugverdient.
Tot slot spreekt het voor zich dat je ketting goed poetsen en schoonhouden er voor zorgt dat hij langer meegaat. In het artikel hieronder leggen we je uit hoe je heel snel en handig je fiets weer blinkend schoon hebt.
Lees ook: Poetsen als een pro! Zo is je fiets binnen 5 minuten weer blinkend schoon
- Tom Akkerman